30 września rząd opublikował rozporządzenie nr 1243 z 26 września 2026 roku, pięć stron, które przeczytaliśmy w całości. Wprowadza dwie zmiany do rozporządzenia nr 2411 z 24 grudnia 2022 roku o zaliczkowaniu umów na dostawę towarów przemysłowych na potrzeby państwowe i komunalne, a także na potrzeby obrony kraju i bezpieczeństwa państwa.

Pierwsza zmiana liczy kilka słów:

„1. W akapicie drugim punktu 1 po słowach «w latach 2022 — 2024» dodaje się słowa «i w latach 2026 — 2030»”.

Druga ogłasza na nowo załącznik nr 1 — wykaz towarów objętych normą.

Do czego norma zobowiązuje

W umowie na dostawę czegokolwiek z tego wykazu wysokość zaliczki nie podlega negocjacjom. Nagłówek ogłoszonego na nowo załącznika podaje warunek w całości: są to towary, w odniesieniu do których przy zawieraniu umów w latach 2022–2024 i w latach 2026–2030 przewiduje się

„płatności zaliczkowe w wysokości nie mniejszej niż 80 procent ceny umowy (umowy państwowej), lecz nie większej niż limity zobowiązań budżetowych doprowadzone do głównych dysponentów środków budżetu federalnego jako odbiorców środków budżetu federalnego oraz do podległych im odbiorców środków budżetu federalnego w ustalonym trybie na wskazane cele na odpowiedni rok budżetowy”.

Dwie rzeczy są tam ustalone, a jedna nie. Dolna granica jest ustalona: nie mniej niż 80%. Górną wyznacza coś spoza umowy — limity zobowiązań budżetowych już doprowadzone na dany rok — więc norma nigdy nie może zmusić zamawiającego do wypłaty większej niż przyznana. Nieustalone są pieniądze, bo w rozporządzeniu nigdzie nie pojawia się żadna kwota.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia i nie stosuje się do zamówień, których ogłoszenia opublikowano, których zaproszenia wysłano lub których umowy z jedynym wykonawcą zawarto przed jego wejściem w życie.

Osiemdziesiąt procent przed dostawą

Zaliczka 80% oznacza, że budżet oddaje cztery piąte ceny umowy, zanim otrzyma towar. Nic nie jest darowane — państwo nabywa wierzytelność wobec dostawcy za to, co zapłaciło — ale gotówka wychodzi w innym terminie niż dostawa, a oba te terminy mogą przypaść na różne kwartały lub różne lata.

Dlatego rzecz ta leży przy deficycie budżetowym, a nie gdzie indziej. Skutek dotyczy profilu kasowego wewnątrz roku: wydatek przesuwa się ku początkowi roku, zapotrzebowanie kasowe Skarbu Federalnego w pierwszych miesiącach rośnie, a pole do sterowania wypłatami w ciągu roku się zwęża, bo płatność staje się wymagalna przy podpisaniu umowy, a nie przy wykonaniu pracy. W skali całego roku norma nic do sumy nie dodaje i nic z niej nie ujmuje. Nasz przewodnik po deficycie wyjaśnia, co ta seria ujmuje, a czego nie.

Warto być dokładnym co do granicy tego twierdzenia. Seria przeterminowanych należności na monitorze mierzy faktury, których rosyjskie organizacje nie zapłaciły sobie nawzajem po terminie, w tym kwoty należne od zamawiających państwowych za dostarczony produkt. Zaliczka państwowa to przepływ odwrotny — państwo płaci wcześnie, a nie późno — więc do tej serii nie wchodzi i nie przypisujemy tego rozporządzenia do niej.

Środek zbudowany na trzy lata, ustawiony na pięć

Rozporządzenie 2411 podpisano 24 grudnia 2022 roku, a jego zasada zaliczkowa obowiązywała w latach 2022–2024: trzy lata, kształt środka nadzwyczajnego. Nowy tekst nie przywraca tych lat ani ich nie przedłuża. Dodaje drugie, osobne okno — od 2026 do 2030 roku, pięć lat, dłużej niż pierwotne.

To, co stało się pomiędzy, jest jedyną rzeczą, którą dokument rozstrzyga tylko częściowo. Zmieniany ustęp wymienia lata 2022–2024, a teraz 2026–2030, i nic nie mówi o 2025 roku. Rozporządzenie 1243 wylicza wcześniejsze redakcje rozporządzenia 2411, które zmienia: Sobranije zakonodatielstwa 2023 nr 1 poz. 235, nr 28 poz. 5206; 2024 nr 25 poz. 3506, nr 42 poz. 6256. Ten wykaz sięga 2024 roku i nie zawiera niczego opublikowanego w 2025 — w tamtym roku do tego rozporządzenia nie wprowadzono żadnej zmiany. Czy obowiązek 80% mimo to obowiązywał w 2025 roku na podstawie jakiegoś innego aktu, powiedzieć nie możemy: na pravo.gov.ru nie opublikowano tekstu jednolitego rozporządzenia 2411, a my żadnego nie otwieraliśmy. Luka jest widoczna w dokumencie; jej wyjaśnienie nie.

To samo dotyczy wykazu. Ponieważ załącznik nr 1 ogłoszono na nowo w całości, a nie zmieniono wiersz po wierszu, i ponieważ poprzednia redakcja nie jest opublikowana w postaci jednolitej, nie możemy powiedzieć, które pozycje dodano, a które usunięto.

Co jest w wykazie

Czterdzieści trzy pozycje według kodów OKPD-2. Czytane razem opisują raczej halę obróbczą niż pole bitwy: tokarki, wytaczarki i frezarki (28.41.2), obrabiarki laserowe do metali i centra obróbcze (28.41.1), inne obrabiarki do metali (28.41.3) oraz części obrabiarek (28.41.4); urządzenia sterowania numerycznego (26.20.40.150), lasery inne niż diody laserowe (26.70.23.120) i skanery 3D (26.20.16.155); roboty przemysłowe, kompleksy, gniazda i linie zrobotyzowane (28.99.39.200 do 28.99.39.240); instalacje addytywne trzech rodzajów (28.96.10.121–123); piece oporowe i piece przemysłowe (28.21.13.111, 28.21.13.119) oraz sprzęt spawalniczy (27.90.31.110, 28.29.70.110). Obok sprzęt dźwigowo-transportowy: suwnice, żurawie bramowe, wieżowe i portalowe (28.22.14.121–140), windy (28.22.16.110), przenośniki taśmowe i rolkowe (28.22.17.111, 28.22.17.115), koleje linowe, magazyny zmechanizowane i narzędzia ręczne.

To wyposażenie, którym wytwarza się inne rzeczy. Norma obejmuje je zarówno na potrzeby państwowe i komunalne, jak i na potrzeby obrony oraz bezpieczeństwa państwa; rozporządzenie tych dwóch rzeczy nie rozdziela i my również nie.

Dlaczego budżet miałby ponosić ten koszt, w rozporządzeniu nie napisano, a my motywu mu nie przypiszemy. Powiedzieć można o położeniu kontrahenta. Dostawca obrabiarek, który nie jest w stanie sfinansować serii produkcyjnej z własnego kapitału obrotowego, ma jedną alternatywę — pożyczyć; nowy projekt wytycznych Banku Rosji, przeczytany w tej sesji, podaje średnią stopę kluczową na 2026 rok w wysokości 14,5–14,6% rocznie. Tam, gdzie budżet płaci 80% z góry, kapitał obrotowy zamówienia daje budżet, a nie bank.

Ten sam instrument, stosowany pojedynczo

Dzień wcześniej, 29 września, rząd podpisał rozporządzenie nr 1256, jedna strona. Pozwala ono spółce prawa publicznego „Jedyny Zamawiający w budownictwie” przewidzieć płatności zaliczkowe do 70% ceny jednej wskazanej z nazwy umowy państwowej z 19 sierpnia 2022 roku, nr 0995400000222000052, w granicach doprowadzonych do niej limitów zobowiązań budżetowych i wprowadzić do tej umowy odpowiednie zmiany za porozumieniem stron.

To ten sam instrument w detalu: podwyższona zaliczka przyznana jednej umowie, a nie kategorii. Rozporządzenie nie podaje żadnej kwoty ani nie mówi, czego umowa dotyczy. Odnotowujemy je tutaj, a nie osobno, bo dokument bliźniaczy wobec już opisanego mechanizmu należy do tekstu z tego samego dnia.

Co to zmienia w naszym modelu

Nic mierzalnego. Rozporządzenie nie porusza dochodów ani wydatków w żadnym roku, a odczyt deficytu, którego dotyczy, nie drgnął.

Deficyt budżetowy wynosi 65 na 100: kroczący dwunastomiesięczny deficyt 3,3% PKB, czyli 7 501 mld rubli do sierpnia. Indeks wytrzymałości wynosi 46,4 na 100, co oznacza strefę stresu. Bieżący stan wszystkich ośmiu wskaźników jest na monitorze.

Mierzalne stałoby się to dopiero wtedy, gdyby pojawiła się liczba — a rozporządzenie żadnej nie ma. Obowiązek zaliczkowania 80% kosztuje pozycję kasową budżetu dokładnie tyle, ile warte są zawarte na jego podstawie umowy, a ta wartość nie jest tu opublikowana, nie jest oszacowana i nie jest czymś, co będziemy zgadywać. Niewycenione to nie to samo co małe.

Czego nie wiemy

Czy norma obowiązywała w 2025 roku. Wykaz odesłań w rozporządzeniu 1243 nie wykazuje żadnej zmiany rozporządzenia 2411 opublikowanej w tamtym roku, co jest stwierdzeniem o tym rozporządzeniu, a nie o obowiązku w ogóle.

Co zmieniło się w wykazie. Załącznik nr 1 ogłoszono na nowo w całości wobec nieopublikowanego tekstu jednolitego poprzednika.

Wolumen objętych umów. Ani kwoty, ani szacunku, ani uzasadnienia: regulation.gov.ru jest niedostępny z naszego środowiska.